banner_consello_peq

Categorías

Categoría: Ecoloxía Social
terra_petroleo

Até hai pouco tempo, a dispoñibilidade de recursos enerxéticos, en particular petróleo, supoñía para un país unha garantía de certa independencia enerxética a curto prazo e situábao nunha determinada posición na estratexia xeopolítica mundial.

Share
 
cooperativa_agroecoloxia

Muitas vezes, associamos comida agroecológica com comida cara. E, em tempos de recessão, pensamos que não podemos gastar tanto dinheiro em comida.

Share
 
via_campesina

Chamamento da VI Conferencia da Vía Campesina Egidio Brunetto – 9 ao 13 de xuño.

Share
 
cupula_povos

O titulo podería ser máis ben, “O mito moderno do ‘sustentábel’ e a seguir destruíndo o planeta.

Share
 
green_job

As sociedades industrializadas estamos a atravesar unha profunda crise. Moito máis ca unha crise financeira, trátase dunha crise do modelo baseado no crecemento infinito. Trátase dunha crise do sistema capitalista no seu conxunto, que fai augas tras chocar contra os límites físicos do planeta, contra a crecente escaseza de petróleo, contra a (case) imposibilidade de xerar novas burbullas (inmobiliarias, de consumo ou financeiras) ás que amarrarse para seguir á boia.

Share
 
seca

Os Xogos Olímpicos de Londres puxeron novamente sobre a mesa o tema da mudanza climática. A cerimonia de apertura foi amplamente aclamada, pero houbo outro factor importante, a sorte, que xogou para que a choiva non arruinase a festa.

Share
 
fumigacions

Para salvar os eucaliptos, sacrifiquemos as abellas; e con elas non só o medio de vida dos apicultores, senón un elemento chave dos ecosistemas que permite a polinización de numerosas plantas, incluídas moitas das que nos alimentamos. Ese é o plan que xorde no seo de ASPAPEL (Asociación Española de Fabricantes de Pasta, Papel y Cartón), entidade presidida por ENCE e que presume de sustentable, e que bota a andar en primavera coa colaboración da Xunta de Galicia, asociacións forestais galegas e concellos gobernados polo Partido Popular.

Share
   
capitalismo_verde

Sumidos nunha múltiple crise global, financeira, económica, alimentar e de devastación ambiental e caos climático, oímos desde os gobernos e as empresas que a “solución” será unha nova “economía verde”. Ou como dixo Obama parafraseando a Franklin Roosevelt fronte á crise de 1929, trátase dun “green new deal” (un novo acordo verde), onde todos serán escenarios de gañar-gañar.

Segundo isto, poderanse recuperar os investidores do capital financeiro, grazas á creación de novos mercados financeiros coa natureza –ampliando a venda de servizos ambientais e os mercados de carbono–, e poderanse recuperar os capitalistas da produción grazas ao uso de novas tecnoloxías que servirán para producir en xeito máis “verde”, o que tamén remediará os problemas ambientais. Con máis tecnoloxía, dinnos, poderase aumentar a produción agrícola e dar de comer á poboación mundial. Que se agacha nisto?

A aposta pola “economía verde”

Ningún dos escenarios descritos trata de revisar as causas das crises, nin de cuestionar os patróns de produción e consumo que están nas súas raiceiras. E as “ganancias-ganancias” ás que se refiren, son para os mesmos que provocaron as crises e se lucraron con elas. Son as mesmas vellas empresas transnacionais contaminantes, as que agora tamén controlan as tecnoloxías e os novos mercados, as que abren esta chamada “economía verde” procurando novas fontes de negocio cos desastres.

Con todo, para moitas persoas e organizacións, “economía verde” ten un significado positivo, asociado a produción agrícola orgánica, enerxías renovábeis, tecnoloxías limpas. Existe unha diversidade de propostas de economías alternativas, socialmente xustas, culturalmente apropiadas e ecoloxicamente sustentábeis. Pero esta nova noción de “economía verde” que se está a manexar desde os gobernos e empresas, vai por outro camiño. Trátase basicamente de renovar o capitalismo fronte ás crises, aumentando as bases de explotación e privatización da natureza.

Para iso, integra ao discurso parte das reivindicacións dos movementos sociais, pero reapropiadas polas corporacións. Por exemplo, é verdade que, como unha opción máis, promove a agricultura orgánica –que é mellor que a química, sen dúbida– pero baixo o suposto de que para facelo “masivamente” necesitaríanse grandes extensións ou até monocultivos “orgánicos”, certificados e controlados por transnacionais que poidan abastecer grandes cadeas de distribución e mercados centralizados. Paradoxalmente, así se fará moito máis insegura a soberanía alimentar. Ao depender de transnacionais, hoxe poderán producir orgánico pero mañá producirán, coma sempre, o que lles dea máis cartos, sexan orgánicos, transxénicos ou químicos. Xa sen opcións locais, sen soberanía nas sementes, sen labregas e labregos que defendan os seus dereitos en cada localidade, o seu monopolio está asegurado.

De todos os xeitos, a formulación da “economía verde” é moito máis ampla e inclúe un grande empuxe a novas tecnoloxías arriscadas –como a nanotecnoloxía, bioloxía sintética, xeoenxeñería–, unha apropiación aínda maior da natureza –rebautizada como “biomasa” cando en moitos casos é “agromasa”–, e unha nova forma de facer que a xente do común e o diñeiro público volvan financiar ás grandes empresas en crise.

Os negocios do negocio verde

Basicamente, esta nova onda de “economía verde” baséase en tres alicerces: unha meirande mercantilización e privatización da natureza e os ecosistemas, integrando as súas funcións –redefinidas como “servizos”– aos mercados financeiros; a promoción de novas tecnoloxías e a vasta expansión do uso de biomasa; e un marco de políticas que permitan e subsidien con recursos públicos eses desenvolvementos privatizadores. Como se pode ler en moitos informes que apostan pola “economía verde”, a biodiversidade preséntase como un “novo mercado multibillonario”, ao que as empresas deben pór atención; e para economías emerxentes, como Brasil, India, China que posúen unha enorme biodiversidade, supón novas oportunidades de negocio comerciando coa biodiversidade.

A mercantilización/financiarización da natureza é unha táboa de salvación para os investidores especulativos, porque abre novos mercados financeiros –carbono, servizos ambientais–, moi necesarios para banqueiros, fronte ao naufraxio doutros mercados especulativos. Os esquemas de pagos por servizos ambientais e de comercio de carbono, aos que nos referimos, non serviron en ningún caso para aliviar a crise climática ou a erosión da biodiversidade. Pola contra, significaron un empeoramento, xa que as comunidades que entran nestes esquemas perderon o control das súas terras e territorios, que pasan a estar suxeitos ás esixencias e regras dos investidores que “pagan” polos “servizos” que brindan. Funcións básicas da natureza mudan en mercadorías.

Son mercados moi atractivos para as empresas contaminantes e os investidores de risco, porque ademais de abrir novas ganancias coa revenda de bonos de carbono en mercados secundarios, permítelles seguir coas mesmas actividades contaminantes e aparecer coma se cumprisen coas regulamentacións sobre mudanza climática, os teitos de emisións de gases, etc. Os mercados de carbono e de servizos ambientais, en lugar de ser un recoñecemento ao campesiñado –como se queren presentar–, son en realidade unha forma de substituír políticas públicas de apoio á agricultura diversa, campesiña, descentralizada, ecolóxica, por mecanismos de mercado a mercede de empresas contaminantes que queiran pagalo, a quen cumpra as súas condicións.

A milagre tecnolóxica e a biomasa

O segundo alicerce, a proposta tecnolóxica, é complementaria e clave fronte ás crises, porque revitaliza a industria produtiva con fontes de ganancias extraordinarias, mentres afonda na ilusión de que non é necesario revisar as causas das crises: todo se pode resolver con máis tecnoloxía. Tecnoloxías que asemade están patentadas por grandes empresas –até as de enerxías consideradas limpas, como solar ou eólica.

Ademais, moitas das tecnoloxías consideradas para facer a produción máis “eficiente”, implican o uso de nanotecnoloxía, unha industria que a pesar de centos de estudos que mostran a toxicidade das nanopartículas e nanocompostos sobre a saúde e o ambiente, non está regulamentada en ningures no mundo. Tampouco se considera o seu custo enerxético real, tomando todo o ciclo de vida dos produtos nanotecnolóxicos, nin como manexar o novo lixo tóxico que xeran, entre outros factores.

Outra nova tecnoloxía subxacente ás propostas de economía verde é a enxeñería xenética, que implica desde máis cultivos transxénicos para agrocombustíbeis e resistentes ao clima, até bioloxía sintética –construción en laboratorio de xenes, pasos metabólicos ou microbios sintéticos enteiros, para producir novas sustancias industriais. Os usos máis inmediatos baséanse no procesamiento de celulosa, unha materia prima que antes non era “viábel” por ineficiente e custosa. Con microbios produto da bioloxía sintética é posíbel procesar calquera fonte de carbohidratos –a celulosa– para facer polímeros que se poden converter logo en combustíbeis, produtos farmacéuticos, plásticos ou outras sustancias industriais. Así, toda a natureza, todo o que estea vivo ou o estivese nalgún intre, é visto como “biomasa”, a nova materia prima universal para procesar con bioloxía sintética.

A disputa industrial por acaparar calquera fonte de biomasa natural ou cultivada –agromasa– xa está en marcha e é unha das maiores ameazas novas á natureza, aos pobos, ás fontes de auga e á alimentación. Hogano, o 24% da biomasa planetaria está mercantilizada –e a bioloxía sintética quere apropiarse do resto–, o que significa unha apropiación da biomasa que supera o ritmo e capacidade de rexeneración. Aínda por riba, a maioría da chamada “biomasa” está nos trópicos e en termos xeopolíticos, nos países do Sur global. Esta tecnoloxía, que se basea nunha fonte de recursos ilusoriamente renovábel, vén exacerbar os acaparamentos de terra e a disputa polo chan, auga e nutrientes que xa se agudizou coa promoción e subsidio de agrocombustíbeis. Ora ben, se calquera forma de cultivo, de plantación ou de natureza, pode ser a materia prima de combustíbeis, fármacos, forraxes e moitas sustancias industriais, a disputa coas terras indíxenas e campesiñas e áreas naturais medrará exponencialmente.

Conclusión

En xeral, estas propostas de “economía verde”, funcionan como un paraugas de moitas tecnoloxías e propostas que se basean ou usan recursos biolóxicos, querendo crear a ilusión de que serán unha transición dunha economía baseada en combustíbeis fósiles a outra máis ambientalmente amigábel e que as tecnoloxías permitirán superar calquera problema, sen mudar as causas nin os patróns de consumo e produción. Isto non acontecerá endexamais, porque son as mesmas empresas globais, coas mesmas intencións. As petroleiras non deixarán, por vontade propia, de explotar petróleo até que se acabe a última pinga. Só agregarán outras fontes de enerxía aos negocios que xa teñen en marcha, e cobrarán ademais créditos de carbono por iso.

A bioloxía sintética está viabilizando novas configuracións corporativas: 6 das 10 maiores petroleiras do mundo –incluíndo BP, Chevron, Exxon–, 6 das 10 maiores químicas –como BASF, Dow, Bayer, Total, DuPont–, 6 das maiores empresas de agronegocios –como Cargill, ADM, Bunge, Louis Dreyfuss–; e todas as transnacionais de transxénicos –como Monsanto, Syngenta, Dow, Bayer–, están por detrás e en acordos con empresas novas como Amyris, Butamax, Codexis, que son quen están desenvolvendo a tecnoloxía. A pesar de que a maioría da biomasa e os recursos dos que se pretenden apropiar sexan efectivamente de cor verde, estas propostas empeorarán gravemente os problemas sociais, ambientais e da biodiversidade, co avance corporativo sobre a natureza e os cultivos.

Pola contra, os millóns de labregos, labregas, indíxenas, pastores e pescadores artesanais, as comunidades locais e forestais, por milenios souberon relacionarse coa natureza e a biodiversidade, en formas diversas e ecoloxicamente sustentábeis. Non é un proceso pasado, senón presente e imprescindíbel. Se queremos realmente saír das crises, temos que cuestionar as súas causas e apoiar os dereitos integrais destas persoas actores da biodiversidade, que son quen actualmente alimentan a máis do 70 por cento do planeta.

Manipular o clima?

O extremo en termos de riscos en novas tecnoloxías expono a xeoenxeñería. En lugar de frear as causas da crise climática, a proposta é manipular o clima planetario para arrefriar a terra. Propón crear nubes volcánicas artificiais que actúen como antuca para os raios solares, usar masivamente biomasa para queimar e fertilizar o chan como sumidoiro de carbono –biochar–, moitas máis plantacións de monocultivos de árbores e cultivos transxénicos reflectores, a fertilización dos mares con ferro ou urea para absorber carbono, etc. Todas as propostas son a mega-escala, porque pola contra non afectarían o clima global –aínda que terían graves impactos locais. Os efectos de manipular un sistema global, pouco coñecido e de alta complexidade como o clima, poderían ser devastadores para moitos países que nunca saberán que aconteceu. Daría a quen tivese os recursos e a tecnoloxía para desenvolver xeoenxeñería a posibilidade de apropiarse do termostato global.

Artigo cedido para a súa publicación en galego polo colaborador de Altermundo Gustavo Duch, coordinador e editor da revista ‘Soberanía alimentaria, biodiversidad y culturas’, na que foi publicada unha versión do mesmo.
Share
 
amazonia_rio

O verde vende. Dende a revolución verde, pasando pola tecnoloxía verde, o crecemento verde até chegar aos "abrollos verdes", que nos tiñan que sacar da crise. A última novidade: a economía verde. Unha economía que, contrariamente ao que o seu nome indica, non ten nada de "verde", máis aló dos dólares que esperan gañar coa mesma aqueles que a promoven.

Share
 
decrecemento_cuncha

Buenos Aires, Argentina, 7 de maio de 2012 (Terramérica).- A ideia revulsiva do decrescimento econômico tem escassos seguidores em uma região como a América Latina. Mas há aqueles que na Argentina aderem ao debate internacional sobre um modo de vida que não tenha como meta o aumento do produto interno bruto (PIB). Neste país, como em outros da região, o ponto de vista se diferencia do sustentado por acadêmicos e organizações sociais do mundo industrializado, segundo fontes consultadas pelo Terramérica.

Share
 
biodiversidade

Dúas décadas despois do primeiro Gran Cumio da Terra celebrado en Río de Janeiro en 1992, a cidade brasileira acollerá do 20 ao 22 de xuño a Conferencia das Nacións Unidas para o Desenvolvemento Sostible, mais coñecida como Cumio de “Río+20”. Coa anunciada presenza de máis de 170 xefes de Estado, de Goberno e representantes diplomáticos, este cumio terá dous eixes principais de discusión: o primeiro, enmarcado na iniciativa da “economía verde” que implica o desenvolvemento sostible e a erradicación da pobreza; e o segundo, a potenciación dun marco institucional adecuado para alcanzar o desenvolvemento sostible.

Share
 
riocristo

Como antesala da vindeira Copa do Mundo de 2014 e os Xogos Olímpicos de 2016, Río de Xaneiro prepárase para ser sede, entre o 20 e o 22 de xuño, dunha nova Conferencia das Nacións Unidas sobre Medio Ambiente e Desenvolvemento. Pero, o que está en xogo en Río+20? Cales son as propostas oficiais, as presións corporativas e as demandas desde a sociedade civil? Quen son os actores principais, os secundarios e os ocultos? Quen teñen realmente o poder? É necesario algo de historia para entender como se chega a este novo Cumio da Terra.

Share
 
rio02

Os países ricos acoden a Rio de Janeiro coa proposta principal da “economía verde”. Un concepto-trampa que se limita a designar, a maioría das veces, unha simple camuflaxe verde da economía pura e dura de sempre. Un “enverdecemento”, en suma, do capitalismo especulativo. Eses países desexan que a Conferencia Rio +20 lles outorgue un mandato das Nacións Unidas para empezar a definir, a escala planetaria, unha serie de indicadores de medición para avaliar economicamente as diferentes funcións da natureza, e crear dese xeito as bases para un mercado mundial de servizos ambientais.

Share
 
caracol_decrecemento

Publicamos a versión en PDF dun texto introdutorio á cuestión do Teito do petróleo, no que explicamos a súa relación co concepto do Decrecemento e que apunta as profundas implicacións que ten a nivel político para as nosas sociedades e para os movementos e organizacións de esquerda.

Share
 
biodiversidade

Máis eólicos, menos protección ambiental, máis lixo na Areosa, menos bosques autóctonos, máis verteduras, menos abellas… Cada mañá dos dous últimos meses, as (malas) noticias ambientais viñeron petar a miña porta. E eu negueime a abrirlle.

Share
 
caracol_decrecemento

É difícil que desde o outro extremo do Mediterráneo teñamos algo que ensinar a quen, en Grecia, padecen algúns dos maiores efectos da ignominia do capitalismo contemporáneo.

Share
 
RIO_SINDICALISMO

Para o movemento sindical internacional, a Conferencia das Nacións Unidas sobre Desenvolvemento Sustentábel (Río+20) é un evento de crucial importancia. Co fin de que a voz das organizacións sindicais sexa relevante e de referencia, a Confederación Sindical Internacional e Sustainlabour organizan para os días 11, 12 e 13 de Xuño, a II Asemblea Sindical sobre Traballo e Ambiente en Río de Xaneiro.

Share
 
dia_mundial_auga

Johanna Treblin-. Apesar de ficar demonstrado que a privatização da água é prejudicial para os pobres, um quarto dos fundos do Banco Mundial vão diretamente para empresas do setor, afirma um documento divulgado semana passada. O estudo assegura que o Banco apoia as empresas privadas da água, passando por cima de governos e de seus próprios padrões de transparência.

Share
 
smithfield

Nas últimas décadas, a produção e o consumo de carne aumentaram em escala mundial. Os padrões de consumo, bem como os métodos produtivos pecuários mudaram radicalmente. Porém, quais os impactos sociais, ao meio ambiente, trabalhistas… da indústria pecuarista? Quem ganha e quem perde nesse negócio? No presente artigo, abordamos ditas questões.

Share
 
capitalismo_verde

Hoje, frente a uma crise ainda mais complexa e profunda, o capitalismo está lançando um novo ataque que combina as antigas medidas de austeridade do Consenso de Washington com uma ofensiva para criar novas fontes de lucro e crescimento através da agenda da “Economia Verde”.

Share
 
cooperativa_agroecoloxia

Poden as fontes alternativas de enerxía desprazar ás de orixe fósil? Esta é a pregunta inicial que se fixo un equipo dirixido por Richard York, do Programa de Estudos Ambientais do Departamento de Socioloxía da Universidade de Oregón, ao emprender un estudo que vén de ser publicado este mes na revista Nature Climate Change, do mesmo grupo editorial que a famosa Nature. A resposta: si, pero só moi modestamente.

Share
 
soberania_alimentar

Como “burbulla piscícola” habería que definir a que de xeito compulsivo tratan de exhalar, con modificacións cada vez máis agresivas, todos e cada un dos gobernos galegos dende que López Veiga lograse aprobar, co indecente parapeto dunha campaña electoral, aquel inefábel Plan Sectorial de Parques de Tecnoloxía Alimentaria de 2005, que poñía a disposición das transnacionais do peixe plano o mellor da nosa costa exterior virxe.

Share
 
cochabamba_cumio_clima

Para sermos francos, ninguén esperaba ren do Cumio do Clima que vén de rematar en Durban (COP17).

Share
 
durban

Un balance do Cume do clima en Durban.

Share
 
Courte en longue robe avant, remplissage en couches blanc voile de dentelle, et noir arc taille exagérée entrent en collision les uns avec les autres un nouveau sens de la beauté. Robe De Mariée Ce ne regarde pas des combinaisons particulièrement familières? Anpassade festklänningar webbutik, skräddarsydd för billigt. Style är också särskilt hög. Jag hoppas du gillar, vi tar en titt på de nya 2016 festklänningar festklänningar men också en antydan av modeller bär spets festklänningar känsla Balklänning Robe De Mariée Robe De Mariée Balklänning